Wielkie odkrycia geograficzne

• X-XIV  Szybki rozwój technik żeglarskich spowodowany między innymi wielkimi wyprawami krzyżowymi oraz konkurencją Genui i Wenecji..
  
• 1195 Flavio Gioja opisuje konstrukcję i działanie kompasu magnetycznego wynalezionego w III wieku przez Chińczyków skąd wynalazek przywieźli Arabowie.
  
• XI-XII w Pierwsza wzmianka o sterze zawiasowym opisana przez arabskiego pisarza Al-Hariri`ego. W manuskrypcie pojawiają się miniatury statków ze sterem zawiasowym. Powstanie nowych typów okrętów - kogi,nefy, holki, nawy. Pojawia się bukszpryt.Poszycie zakładkowe wypiera dotyczasowe stykowe z wpustami.
  
• 1242 Na pieczęci Elbląga pojawiła się koga z pierwszym w Europie sterem zawiasowym
  
• XIII w. W Barcelonie wydano pierwszy zbiór przepisów prawa morskiego Consolato del Mare (opartego na prawie rodyjskim), który zastąpił prawodawstwo poszczególnych państw miast. Opracowanie mapy portolanowej - kompasowej. Udoskonalenie arabskiego astrolabium do pomiarów w nawigacji. Opracowano nową konstrukcję małego okrętu - karaweli karabos (pochodzącego od północnoeuropejskiego -korab-). Poszycie zakładkowe zostaje wypierane przez nowy typ poszycia karawelowego.
  
• 1274 Genueńczycy odkrywają jedną z Wysp Kanaryjskich, którą nazwali Lancelote
  
• ok. 1350 Genueńczycy odkrywają Wyspy Azorskie
  
• 1402 Francuz Betencourt odkrywa Wyspy Kanaryjskie
  
• 1415 Portugalczycy ponownie odkrywają Wyspy Kanaryjskie
  
• 1418 Portugalski książę Henryk Żeglarz inicjuje epokę odkryć organizując morskie wyprawy w poszukiwaniu nowych terytoriów
  
• 1419-20 Odkrycie Madery i Porto Santo
  
• 1432 Ponowne odkrycie Azorów
  
• 1434 książę Henryk Żeglarz w swym zamku Sagres zakłada szkołę nawigatorów
  
• 1434 Portugalczycy docierają do półwyspu Bojador
  
• 1441 Odkrycie przylądka Bianco
  
• 1443 Nuno Tristao odkrywa osadę Maurów na wyspach Arguin, biorąc ich za Murzynów chwyta kilku a po powrocie sprzedając rozpoczyna pierwszy europejski handel niewolnikami. Na Arguin założono obóz do handlu niewolnikami.
  
• 1445 (46) Dinis Diaz odkrywa Zielony Przylądek, Senegalu i Gambii
  
• 1446 Nuno Tristao dopłynął do Gwinei
  
• 1456 Aloise Ca da Mosto ( lub Cadamosto) wenecjanin odkrywa Wyspy Zielonego Przylądka
  
• 13.11.1460 Umiera książę Henryk Żeglarz
  
• 1480 Lopo Gonsalves i Fernando Po dotarli do Zatoki Gwinejskiej, Nigru, Kamerunu, odkrywają wyspy Książęcą i Św. Tomasza
  
• 1482 Diego Cao odkrywa ujście Kongo i Angolę
  
• 1486 Diego Cao dociera do Namibii
  
• 1487 Drogą Diega Cao wyrusza Bartolomeo Diaz i dociera do zatoki Św. Heleny a gnany silnym sztormem omija południowy kraniec Afryki i wypływa na Ocean Indyjski. Zawracając odkrywa Przylądek Burz zwany później Przylądkiem Dobrej Nadziei.
  
• 1487 Równolegle do Diaza drogą lądową wyrusza Covillaho docierając do Abisynii a żeglując po akwenach arabskich dociera do Madagaskaru potwierdzając relację Diaza o morskiej drodze do Indii wokół Afryki.
  
• 3.8.1492 Z Palos pod komendą Kolumba wypływają "Santa Maria", "Pinta" i "Ninia" w poszukiwaniu zachodniej drogi do Indii .
  
• 11.10.1492 Kolumb odkrywa Watling Island, zwaną przez tubylców Guanachani a przez Kolumba nazwaną San Salvador.
  
• X-XII 1492 Odkrycie Kuby i Hispanioli. Ze szczątków rozbitej "Santa Marii" powstaje pierwsza europejska osada Fuerte de la Navidad
  
• 15.03.1493 Kolumb powraca z I wyprawy dobijając do Palos
  
• 1493 Papież Aleksander IV podpisuje Bullę "Inter caetera" pod naciskiem hiszpańskiej pary królewskiej Ferdynanda i Izabeli tym samym anulując bullę "Aeterni Regis" oddającą Portugalii nowo odkryte ziemie na południe od Wysp Kanaryjskich.
  
• 7.06.1494 Układ w Tordesillas o ponownym podziale świata między Hiszpanię i Portugalię
  
• 25.09.1493 Kolumb wyrusza w II wyprawę
  
• 03.11.1493 Ekspedycja Kolumba odkrywa Dominikę i Małe Antyle; Monserrat, Antiguę, Nevis, San Cristobal, San Eustasio, Santa Cruz i Wyspy Dziewicze.Kilka dni później odkryto obecne Puerto Rico.
  
• 1494 1.V odkrycie Guantanamo , 4 dni później Jamajki, 12.VI Kolumb popełnia fałszerstwo zmuszając załogę do zaprzeczania, iż opłynięta Kuba jest wyspą..
  
• 1495 Izabela i Ferdynand wydają edykt zezwalający każdemu Hiszpanowi na dokonywanie odkryć na obszarze Nowego Świata.Tym samym łamią podpisane z Kolumbem warunki w "Kapitulacji"
  
• 1496 Powrót Kolumba z II wyprawy.
  
• 1497 Giovanni Caboto wenecjanin osiadły w Anglii zwany tam Johnem Cabotem wyrusza na statku "Matthew" 24 VI dociera do Labradoru lądując na stałym lądzie ameryki przed Kolumbem!
  
• 08.07.1497 Vasco da Gama wyrusza do Indii drogą wokół Afryki aby zabezpieczyć interesy Portugalii w Indiach Wschodnich. Z portu Rastello wypływają 4 statki -"Sao Rafael", "Sao Gabriel" , "Berrio" oraz statek transportowy
  
• IV. 1498 Z Bristolu wyrusza druga wyprawa Cabota docierając do Nowej Funlandii
  
• 1498 Vasco da Gama dociera do Zambezi a 20.V dopływa do portu Kalikut. W lipcu 1499 zdziesiątkowana wyprawa powraca do Portugalii.
  
• 30.05.1498 Kolumb wyrusza w trzeci rejs
  
• 31.07.1498 Odkrycie Trynidadu
  
• 01.08.1498 Kolumb dostrzega z zatoki Erin brzeg kontynentu Ameryki Południowej!
  
• 05.08.1498 Kolumb ląduje na kontynencie Ameryki na półwyspie Paria i odkrywa ujście Orinoko. Wysnuwa fałszywy wniosek ze swego odkrycia! - dotarł do nie znanej części starego (innego) świata - Azji . W drodze na Hispaniolę odkrywa Margaritę.
  
• 20.05.1499 Alonzo da Hojeda i Peralonso Nino wypływają na zachód po blisko miesiącu docierając do Gujany Holenderskiej, odkrywają Arubę i Curacao, zatokę Maracaibo a Hojeda nadaje krainie nazwę Wenezuela.
  
• 18.11.1499 Vincente Pinzon wyrusza z Wysp Zielonego Przylądka i dociera do ujścia Amazonki i Parany . W drodze powrotnej odkrywa Tobago.
  
• 1500 Gaspar Cortereal wypływa na północny Alantyk docierając do Labradoru. Aresztowany Kolumb wraca do Hiszpanii
  
• 1500 Z Lizbony wypływa eskadra Pedro Cabrala z zamiarem odebrania arabom kontroli nad handlem na Oceanie Indyjskim.
  
• 22.04.1500 W wyniku sztormu eskadra Pedro Cabrala została zagnana do brzegów Brazylii, nie wiedząc o doniosłości odkrycia Cabral nazywa kraj Vera Cruz.
  
• 1501 Ponowna wyprawa Gaspara Cortereala ponownie dociera do Ameryki lecz tym razem bardziej na południe. Odkrytą ziemię nazywa "Terra Verde". Ginie w drodze powrotnej.
  
• 1501 Rodrigo de Bastias bada północny kraniec Ameryki Południowej aż do Przesmyku Panamskiego
  
• 05.1501 Amerigo Vespucci wypływa aby zbadać ląd odkryty przez Cabrala.
  
• 17.08.1501 Vespucci dociera do przylądka Św. Rocha i płynąc dalej odkrywa rzekę , którą nazywa Rio de Janeiro. Odkrywane tereny nazywa Nowym Światem nie mającym nic wspólnego z Indiami i Azją.
  
• 1502 Miguel Cortereal wypływa na poszukiwania brata Gaspara i odkrytej przez niego ziemi.Ginie bez śladu jak jego brat.
  
• 15.02.1502 Vespucci dociera do obecnego Urugwaju, kontynuując podróż w kwietniu dociera do Georgii Południowej. We wrześniu wyprawa powraca do Portugalii.
  
• 09.05.1502 Wypływa czwarta wyprawa Kolumba
  
• 3.07.1502 Kolumb dociera do Hondurasu kolejno odkrywając Nikaraguę, Kostarykę i Panamę
  
• 07.11.1504 Kolumb wraca do Hiszpanii
  
• 20.05.1506 Kolumb umiera w Valladolid
  
• 1503 prawdopodobnie Gonzalo Coehl opływa Ziemię Ognistą odnajdując przejście z Oceanu Atlantyckiego na Pacyfik - brak potwierdzenia faktu
  
• 1507 Niemiecki kartograf Martin Waldseemuller w swym dziele "Wstęp do kosmografii" oraz na wykreślonej mapie używa po raz pierwszy określenia Ameryka jako nazwy dla kontynentu Ameryki Południowej. W 1541 flamandzki kartograf Gerard Kremer czyli Merkator nazwą Ameryka oznacza oba kontynenty amerykańskie.
  
• 1508 Ponce de Leon odkrywa Florydę - przyszłą pierwszą hiszpańską kolonię w Ameryce Północnej a w drodze powrotnej Golfsztrom - ciepły Prąd Zatokowy
  
• 1508 Juan Diaz de Solis i Pinzon odkrywają ujście La Platy poszukując drogi do Indii wokół południowego krańca kontynentu jednak wyprawa zawraca.spod La Platy.
  
• do 1511 Portugalczycy przejmują kontrolę nad handlem na Oceanie Indyjskim docierając do Jawy
  
• 25.09.1513 Vasco Nunez Balboa drogą lądową dociera na wysokości Panamy do brzegów Pacyfiku nadając mu nazwę Mar del Sur. Potwierdza tym sposobem , iż odkryte ziemie nie stanowią wschodniej części Azji.
  
• 1515-16 Juan Diaz de Solis bada ujście La Platy sądząc, iż jest to droga do Mar del Sur.
  
• 1517 Wyprawa Sebastiana Cabota, syna Johna Cabota, dociera do Zatoki Hudsona
  
• 20.09.1519 "Trinidad", "San Antonio","Concepcion","Victoria" i "Santiago" pod dowództwem Magellana wypływa z Sewilli w rejs do Indii wokół południowego krańca Ameryki.
  
• 21.10.1520 Magellan dociera do cieśniny zwanej obecnie jego imieniem
  
• 28.11.1520 Magellan wpływa na wody Pacyfiku.
  
• 24.01.1521 Ekspedyca Magellana dociera do wyspy Św. Pawła
  
• 06.03.1521 Magellan odkrywa Islas Ladrones - Wyspy Złodziejskie obecnie Mariany a w kilka dni później Filipiny.
  
• 27.04.1521 W czasie potyczki z tubylcami na wyspie Mactan, Magellan ginie.
  
• 08.09.1521 Niedobitki wyprawy Magellana docierają do Tidore na Molukach
  
• 05.1521 Jedyna ocalała "Victoria" mija Przylądek Dobrej Nadziei i po 3 miesiącach powraca do sewilskiego portu San Lucar kończąc pierwszy rejs dookoła świata.
  
• 1523 Król Francji Franciszek I wysyła wyprawę pod dowództwem byłego pirata Giovanniego Verrazano który na statku "Dauphine" dociera do Ameryki na wysokości Północnej Karoliny, płynąc na północ dociera do Nowej Funlandii.
  
• 1534 W Saragossie podpisano układ dzielący Pacyfik między Hiszpanię i Portugalię - granica przebiegała przez 17 stopnień na wschód od Molukków.
  
• 1534 Jakub Cartier dociera do Zatoki Św. Wawrzynca, w 1535 dociera do Wielkich Jezior gdzie zakłada pierwszą francuską osadę nie daleko od obecnego Quebecu

Dodaj komentarz